Vorige week mocht ik voor een groep bovenschoolse ICT-coördinatoren uit het PO een interactieve presentatie verzorgen over mediawijsheid. Nou ben ik niet zo'n fan van presentaties, en al helemaal niet als dat aan het einde van een middag moet gebeuren. Meestal zijn mensen dan al moe, en dan wordt het wel heel lastig om een boodschap over te brengen naar de luisteraars. Daarom bedacht ik een manier om met de mensen aan de slag te gaan. Na wat gepieker en gepeins bedacht ik een dominospel. Echt uittesten kon ik het niet omdat je voor het spelen van het spel minstens een stuk of 8 spelers nodig hebt, dus ik besloot de gok te wagen en het spel ter plekke uit te proberen.

Alhoewel het spel zeker niet vlekkeloos verliep, vond ik het toch de moeite waard. Hadden bij de inleiding op het spel sommige mensen nog moeite om de aandacht erbij te houden; bij het feitelijke spelen werd iedereen actief en betrokken. Wat dat betreft was mijn doel dus bereikt. Maar qua vormgeving moest ik er nog het nodige aan sleutelen en het spelen van het spel vroeg meer uitleg dan ik had verwacht. Maar na herziening ben ik nu tevreden met het resultaat en hoop ik dat het ook voor anderen bruikbaar is.

Wat is nu eigenlijk dit mediawijsheid-dominospel?

Het mediawijsheid-dominospel is bedoeld om onderwijsgevenden en anderen die zich in een school bezig houden met het gebruik van media (bijv. mediathecarissen, mediacoaches, ict-coördinatoren) door leerlingen, met elkaar in gesprek te laten gaan over wat zij al doen op het gebied van mediawijsheid en het werken met media, en wat zij zouden willen gaan doen. Het spel wordt ingezet om zichtbaar te maken:
• op welke gebieden van mediawijsheid weinig of geen activiteiten ontwikkeld worden,
• om op gebieden waarop al wel activiteiten ontwikkeld worden gesprekken te voeren hoe deze activiteiten op elkaar afgestemd kunnen worden en hoe aan deze activiteiten verdieping gegeven kan worden,
• wat er nodig is om onderwijsgevenden en leerlingen en in staat te stellen media in te zetten om hun (onderwijs- en leer)doelen te realiseren,
• wie binnen de school welke expertise heeft op het gebied van mediagebruik en mediawijsheid.
Het spel kan zowel ingezet worden om scholen te helpen een visie te ontwikkelen ten aanzien van mediagebruik en mediawijsheid, als voor het geven van een praktische invulling aan deze visie.

Na een korte introductie over wat mediawijsheid en hoe dit begrip onderverdeeld kan worden in deelgebieden (in kansen en bedreigingen m.b.t. content, contact en conduct/creatie) wordt het spel gespeeld. Daarvoor worden eerst lege dominostenen door de deelnemers ingevuld met beschrijvingen in steekwoorden van de activiteiten die zij met leerlingen ondernemen op het gebied van het gebruik van media of die zij met de leerlingen zouden willen ondernemen. Vervolgens worden de stenen uitgelegd, waarbij het de bedoeling is dat deelnemers die activiteiten op een bepaald gebied willen ondernemen op zoek gaan naar mensen die hiermee al ervaring hebben opgedaan.

Na het uitleggen van de stenen wordt met de deelnemers het resultaat bekeken en het resultaat geëvalueerd:
• Zijn er gebieden waarop geen activiteiten ontwikkeld worden of waarop juist overlap is? Is deze situatie gewenst?
• Wordt aan de leerlingen voldoende ondersteuning (kennis, software, hardware) geboden bij het 'wijs' inzetten van media?
• Wordt aan de onderwijsgevenden voldoende ondersteuning (kennis, software, hardware) geboden bij het 'wijs' inzetten van media?
• Hoe kunnen de deelnemers elkaar helpen bij het wijs gebruik van media in het onderwijs?
Ben je nieuwsgierig geworden en wil je het spel zelf spelen, met leerkrachten/docenten van één of meer scholen, secties, afdelingen, jaarlagen? Je kunt alle informatie (complete beschrijving van het spel en de regels, lege dominostenen enz.) als pdf-bestand hier downloaden. Het spel is beschikbaar onder de Creative Commons licentie CC-by, dus je mag het vrij gebruiken en aanpassen, zolang je er mijn naam als originele maker bij vermeldt. En natuurlijk zou ik het erg leuk vinden om het te horen als je het spel gaat spelen, en als je het hebt gespeeld, hoe het je is bevallen. Mocht je nog vragen hebben of zoek je hulp bij het spelen van het spel, dan kan je me hier vinden.

Succes!