Middelbare scholieren die een grote schriftelijke examenopdracht inleveren, moeten die voortaan ook mondeling toelichten in Denemarken. De aanleiding is het fors gestegen gebruik van kunstmatige intelligentie. Dat maakt het namelijk wel erg makkelijk om werk glad te trekken, of direct grotendeels te laten schrijven. Voor scholen is dat een hoofdpijndossier geworden, en ook in andere Europese landen worstelt het onderwijs hier zichtbaar mee.
Mondelinge verantwoording
De maatregel raakt vooral de zogeheten SSO, een belangrijke schriftelijke opdracht in het Deense voortgezet onderwijs. Jaarlijks maken ongeveer 9.000 leerlingen die opdracht. De opdracht telt zwaar mee in de beoordeling. Daarom wil het ministerie nu zekerder weten of een leerling het ingeleverde werk ook echt begrijpt, en niet alleen netjes heeft gegenereerd en ingeleverd. Een mondeling gesprek kan dan veel blootleggen.
Volgens minister van Onderwijs Magnus Heunicke, is haast geboden. Hij stelt dat AI het onderwijs en de examensituatie de afgelopen jaren flink onder druk heeft gezet.
Schoolwerk terug naar de klas
Daarnaast wil Denemarken dat leerlingen vaker op school aan opdrachten werken, dus onder toezicht en in een omgeving waar docenten direct kunnen meekijken, bijsturen en vragen stellen. Dat is pedagogisch gezien best logisch. Wie het schrijfproces ziet ontstaan, ziet vaak ook waar het tekstbegrip ophoudt en waar hulpmiddelen het overnemen.
Schermcontrole en digitale beperkingen
Er komt nog een derde maatregel bij. Scholen moeten software inzetten om computerschermen tijdens opdrachten en toetsen beter te controleren. Ook firewalls en andere technische blokkades worden genoemd om toegang tot AI sites en internetbronnen tijdens toetsmomenten te beperken. Dat roept ongetwijfeld discussie op over vertrouwen, privacy en uitvoerbaarheid, want zulke maatregelen zijn nooit helemaal frictieloos. Toch kiest Denemarken duidelijk voor meer regie.
Zoekt Europa naar een werkbare middenweg?
Opvallend is dat Denemarken AI niet simpelweg de klas uit wil duwen. Integendeel, de regering werkt tegelijk aan een bredere nationale strategie voor AI in het onderwijs. Technologie biedt kansen, maar kan ook basisvaardigheden uithollen als scholen geen heldere grenzen trekken.
Die spanning zie je elders in Europa net zo goed. Noorwegen kiest bijvoorbeeld voor een strakkere lijn. Voor Nederlandse scholen is dit interessant om te volgen. Hier leeft namelijk dezelfde vraag: hoe benut je AI verstandig zonder dat schrijfvaardigheid, kritisch denken en de toetsbetrouwbaarheid in het geding komen?
Er zijn bij dit artikel nog geen reacties geplaatst