Een meerderheid van de Tweede Kamer wil generatieve AI voor basisschoolleerlingen verbieden. Een motie van Volt, gesteund door onder meer CDA en D66, is aangenomen. Staatssecretaris Judith Tielen gaat voorlopig niet mee in die oproep. Voor scholen verandert er dus nog niets: een aangenomen motie is nog geen wettelijk verbod.
Eerst zelf leren denken
De zorgen richten zich op toepassingen zoals ChatGPT en Copilot, die op verzoek teksten, afbeeldingen of andere inhoud maken. Volgens de voorstanders van een verbod kunnen zulke systemen de ontwikkeling van kritisch denken, creativiteit en verbeelding in de weg zitten.
Volt wil voorkomen dat het onderwijs dezelfde fout maakt als bij het kritiekloos omarmen van sociale media. Kinderen moeten volgens Kamerlid Laurens Dassen eerst goed leren lezen, schrijven en nadenken, ook over AI. Het CDA benadrukt dat leren uit boeken de basis moet blijven. Digitale geletterdheid blijft belangrijk, maar technologie moet het leren ondersteunen.
Tielen vraagt meer tijd
De partijen achter het voorstel hebben samen 88 van de 150 zetels. Toch is daarmee niet beslist hoe een verbod eruit zou zien. Tielen werkt aan een breder digitaliseringsplan voor het onderwijs en wil de afweging zorgvuldiger maken. Zij vroeg Dassen daarom te wachten met zijn motie. Toen hij daaraan vasthield, ontraadde zij het voorstel.
De staatssecretaris herkent de zorgen. Een verbod gaat haar op dit moment echter te ver. Het kabinet is niet verplicht de aangenomen motie uit te voeren.
Begrenzen, maar ook onderwijzen
Ook binnen het onderwijs klinkt geen duidelijk antwoord. De PO-Raad begrijpt de bezorgdheid over leerrendement en zelfstandig denken, maar vindt een mogelijk totaalverbod onverwacht. Zij wil met het ministerie en deskundigen afspraken maken.
Onderwijskundige en leerkracht Barend Last ziet eveneens redenen om onbeperkte toegang tot generatieve AI te begrenzen. Zijn bezwaar zit vooral in de breedte van een verbod. Leerlingen moeten immers ook leren verantwoord met AI om te gaan.
Daar zit een wezenlijk didactisch verschil. Een chatbot die een kant en klaar antwoord levert, doet iets anders dan een toepassing die doorvraagt en een leerling helpt zelf verder te denken. Last wijst erop dat educatieve chatbots volgens zulke principes kunnen worden ingericht.
Voor schoolteams blijft een praktische vraag openstaan: welke toepassingen zouden straks verboden zijn? De politieke wens is duidelijk, de afbakening nog niet. Vooral voor begeleid gebruik in de klas maakt die uitwerking verschil.
Er zijn bij dit artikel nog geen reacties geplaatst