Tijdens de #4T2 brainstorm op 22 juni hebben de deelnemers concrete innovatie-activiteiten bedacht waar de afdeling Innovatie van Kennisnet volgend jaar mee aan de slag gaat. Een daarvan betreft collectief adaptief leren. Erwin Bomas in gesprek met medebedenker en #4T2er Django van Amstel.

Kan je in het kort het idee uitleggen?

"Het idee is geleend van het adaptief leren. Maar in plaats van dat je gegevens verzamelt van de leerling om het lesmateriaal op aan te passen, gebruik je nu deze gegevens om groepen samen te stellen."

Wat is de onderliggende behoefte?

"Technologie wordt steeds meer gebruikt in het onderwijs, maar het gevaar is dat mensen verdwijnen achter ieder hun eigen scherm of device. Het wordt vooral individualistisch. Terwijl communicatie en samenwerken belangrijke 21st century skills zijn. Daarom hadden we de uitdaging bedacht om samenwerken met gebruik van technologie te promoten. Daarbij zijn alle klassen nu vrij eenvormig samengesteld op leeftijd en/of niveau. Wordt er om samenwerking gevraagd dan vormen leerlingen vaak met vrienden een groepje. Op basis van profielen van leerlingen kun je echter slimmere samenstelling maken, bijvoorbeeld op basis van leerstijl, persoonlijkheid of rol. Zo kun je een projectgroep gebalanceerd samenstellen met een leider, een creatieveling en een harde werker.

Wat verandert er door dit idee, voor wie?

"Wat verander is de sociale interactie van leerlingen. Zo halen zo veel meer uit hun schooltijd. Je werkt samen en leert van meer mensen die beter bij jou passen. Je kunt samenwerken met niet alleen mensen in je eigen klas, maar ook over klassen heen binnen de school. Leerlingen leren dus meer en worden op een ander gebied uitgedaagd. Soms moet je anderen helpen of leer je omdat de ander met een totaal ander perspectief kijkt naar bijvoorbeeld een wiskundeprobleem."

Welke vraag of probleem wordt door dit idee opgelost?

"Er is niet direct een huidig probleem dat wordt opgelost, maar er wordt een verbetering mogelijk gemaakt met deze innovatie. Eigenlijk is het probleem nog steeds dat er weinig samengewerkt wordt en digitalisering soms nog verder individualiseert. Verder kun je samenwerking optimaliseren door projectgroepen uit te balanceren. "

Welke actie zouden we NU kunnen ondernemen om met dit idee aan de slag te kunnen gaan?

"Het implementeren van zo'n systeem is voor de lange termijn. Er zal eerst onderzoek gedaan moeten worden naar wat goede performance indexes zijn om leerlingen op te matchen, welke psychologische onderbouwing kun je bijvoorbeeld vinden?"

Verkenning door Kennisnet

Kennisnet herkent de gerichtheid van de inzet van ict op het individuele leren gericht op de kwalificerende functie van onderwijs. In de woorden van Marijke Kral, eveneens lid van #4T2: "Het onderwijs heeft naast een kwalificerende functie (de juiste kennis en vaardigheden bijbrengen voor het uitoefenen van een beroep), ook een socialiserende functie (hoe draag ik bij aan de maatschappij) en een functie bij het laten ontdekken van de identiteit van leerlingen (vragen als: wie ben ik?, waar ben ik goed in?, waar wil ik aan bijdragen?)."

Kennisnet herkent de kans om ict ook voor de laatste twee functies in te zetten. Ict kan docenten helpen een gebalanceerde samenstelling van groepen te maken en samenwerking tussen leerlingen stimuleren. Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan de functie van identificatie en van socialisering.

Kennisnet gaat een verkenning starten naar wijzen waarop samenwerking met behulp van digitale profielen ondersteund kan worden. Onderzocht wordt of er goede en onderbouwde referenties op het gebied van samenwerking zijn om leerlingen op te kunnen indelen. Hiervoor kan ook worden gekeken naar het HR-veld.

Heeft u ideeën of aanknopingspunten voor Kennisnet voor deze verkenning, laat ons dan uw reactie weten!